در سالهای اخیر، شرکتهای دانش بنیان بهعنوان موتور محرک اقتصاد دانشمحور کشور شناخته میشوند؛ مجموعههایی که با تکیه بر علم، فناوری و نوآوری، میتوانند مسیر توسعهی پایدار را برای ایران هموار کنند. دولت نیز برای حمایت از این شرکتها، مجموعهای از معافیتهای مالیاتی را در نظر گرفته تا بار هزینهای فعالیتهای تحقیقاتی و فناورانه کاهش یابد.
اما بهرهمندی از این امتیاز ویژه، تنها در صورتی امکانپذیر است که شرکتها بهدرستی از قانون حمایت از شرکتهای دانش بنیان، آییننامههای اجرایی، و شرایط معافیتها آگاه باشند. در این مسیر، استفاده از خدمات مالیاتی حرفهای نقش تعیینکنندهای در جلوگیری از خطا، ثبت دقیق اطلاعات و حفظ معافیتها دارد.
در ادامه، کارشناسان شرکت مدبران تهران شما را با تمام جزئیات، شرایط و مراحل دریافت معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان آشنا میکنند تا بتوانید با اطمینان از حمایتهای قانونی استفاده کنید و تمرکز خود را بر رشد و نوآوری بگذارید.
قانون حمایت از شرکتهای دانش بنیان و معافیت مالیاتی آنها
پایه اصلی معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان، قانونی است به نام «قانون حمایت از شرکتها و مؤسسات دانش بنیان و تجاریسازی نوآوریها و اختراعات» که در سال ۱۳۸۹ تصویب شده است. هدف این قانون، حمایت از شرکتهایی است که بر پایه علم و فناوری فعالیت میکنند تا بتوانند با هزینه کمتر، سرمایه خود را صرف تحقیق و توسعه و گسترش نوآوری کنند.
بر اساس ماده ۳ این قانون و آییننامه اجرایی آن، درآمدهایی که شرکتهای دانش بنیان از محل قراردادهای تحقیق و توسعه، تجاریسازی اختراعات یا تولید محصولات دانش بنیان بهدست میآورند، تا ۱۵ سال از پرداخت مالیات موضوع ماده ۱۰۵ قانون مالیاتهای مستقیم (که مربوط به مالیات بر سود شرکتهاست) معاف هستند.
به زبان ساده یعنی اگر درآمد یک شرکت مستقیماً از فعالیتهای دانش بنیانش باشد، لازم نیست بابت آن مالیاتی پرداخت کند. اما اگر بخشی از درآمد شرکت از فعالیتهای غیردانش بنیان بهدست آمده باشد، آن بخش شامل معافیت نمیشود و باید مالیاتش را پرداخت کند.
نکته مهم این است که این معافیت بهصورت سالانه ارزیابی میشود؛ یعنی شرکتها باید هر سال محصولات و خدمات خود را برای تأیید به معاونت علمی ریاستجمهوری معرفی کنند تا دوباره در فهرست شرکتهای مشمول معافیت قرار بگیرند.
در کنار این معافیتها، شرکتهای دانش بنیانی که در پارکهای علم و فناوری مستقر هستند، از مزایای بیشتری برخوردارند و معمولاً تا ۲۰ سال از پرداخت مالیات معاف میشوند.
بهطور خلاصه، این قانون راهی است برای تشویق شرکتهای فناور تا بدون دغدغه مالیاتی، رشد کنند و بخش بیشتری از منابع خود را صرف توسعه دانش، فناوری و اشتغال کنند.
خدمات مالیاتی حرفهای، بدون دغدغه و با اطمینان.
همین حالا برای مشاوره و استعلام قیمت تماس بگیرید.
خدمات مالیاتی حرفهای، بدون دغدغه و با اطمینان.
همین حالا برای مشاوره و استعلام قیمت تماس بگیرید.
آییننامه اجرایی معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان
آییننامه اجرایی معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان جزئیات نحوهی ارزیابی، تأیید و برخورداری از معافیت را مشخص میکند. این آییننامه توسط وزارت اقتصاد و با همکاری معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری تنظیم شده و هر سال بهروزرسانی میشود.
بر اساس این آییننامه:
- فقط شرکتهایی که در فهرست رسمی معاونت علمی ثبت و محصولاتشان بهعنوان «دانش بنیان» تأیید شده باشند، مشمول معافیت هستند.
- معافیت تنها به درآمد حاصل از فروش کالا یا خدمات دانش بنیان تعلق میگیرد.
- شرکت باید اظهارنامه مالیاتی خود را بهموقع ارسال کرده و مستندات فروش و هزینههای تحقیقوتوسعه را در سامانه مربوط ثبت کند.
- تأیید هر محصول، برای یک سال مالی اعتبار دارد و در پایان هر سال باید دوباره ارزیابی شود.
به بیان ساده، آییننامه اجرایی مسیر دریافت معافیت را شفاف کرده است تا فقط شرکتهایی که واقعاً فعالیت فناورانه دارند از این امتیاز استفاده کنند.
انواع شرکتهای دانش بنیان و سطح معافیت مالیاتی هرکدام
شرکتهای دانش بنیان بر اساس میزان فروش، سطح فناوری و مرحله رشد به سه گروه اصلی تقسیم میشوند. میزان و مدت معافیت مالیاتی نیز به نوع شرکت بستگی دارد:
شرکتهای دانش بنیان نوپا (نوع ۱ و ۲):
شرکتهایی هستند که تازه تأسیس شدهاند و هنوز در مرحله رشد اولیه قرار دارند.
نوع ۱: دارای فناوری پیشرفته و محصول در مرحله تولید آزمایشی یا فروش محدود.
نوع ۲: پیچیدگی فنی کمتر ولی دارای فعالیت نوآورانه.
این شرکتها معمولاً تا ۵ میلیارد تومان درآمد دارند و از معافیت کامل مالیاتی تا ۵ سال برخوردار میشوند.
شرکتهای دانش بنیان نوآور:
شرکتهایی با فروش بالاتر از ۵ میلیارد تومان که کمتر از نیمی از درآمدشان از محصولات دانش بنیان است. این شرکتها تا ۱۰ میلیارد تومان از درآمد خود را از مالیات معاف میکنند.
شرکتهای دانش بنیان فناور:
شرکتهایی که بیش از ۵۰٪ فروششان از محصولات دانش بنیان است. این گروه میتوانند تا ۱۰ میلیارد تومان درآمد دانش بنیان را از مالیات معاف کنند و در صورت فعالیت در پارک علم و فناوری، از معافیت بلندمدت تا ۱۵ سال نیز بهرهمند شوند.
بهطور خلاصه، هرچه سطح فناوری و سهم محصولات دانش بنیان در درآمد شرکت بیشتر باشد، میزان معافیت مالیاتی هم افزایش مییابد.
معافیت مالیات بر ارزش افزوده شرکتهای دانش بنیان
بر اساس قانون مالیات بر ارزش افزوده، همه شرکتها موظفاند درصدی از فروش کالا یا خدمات خود را بهعنوان مالیات بر ارزش افزوده پرداخت کنند. اما شرکتهای دانش بنیان در شرایط خاص، از این مالیات معاف هستند.
اگر کالا یا خدمات تولیدی شرکت در فهرست محصولات دانش بنیان تأییدشده توسط معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری قرار داشته باشد، درآمد حاصل از فروش آن از پرداخت مالیات بر ارزش افزوده معاف میشود. بهویژه در حوزههایی مانند داروسازی، تجهیزات پزشکی، فناوریهای پیشرفته و نرمافزارهای تخصصی، این معافیت بهصورت کامل اعمال میشود.
با این حال، شرکتهایی که محصولات غیردانش بنیان نیز دارند، باید برای آن بخش مالیات بر ارزش افزوده پرداخت کنند. بنابراین تفکیک دقیق درآمدها و مستندسازی فروش محصولات بسیار مهم است.
برای اطمینان از نحوه محاسبه، ثبت و استفاده از این معافیتها، بهتر است قبل از ارسال اظهارنامه با کارشناسان مشاوره مالیاتی مدبران تهران مشورت کنید تا هیچ بخشی از مزایای قانونی شما از دست نرود.

شرایط و مدارک لازم برای بهرهمندی از معافیت مالیاتی
برای اینکه یک شرکت بتواند از معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان استفاده کند، باید هم شرایط قانونی را داشته باشد و هم مدارک مشخصی را ارائه دهد. این موارد توسط معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری بررسی و تأیید میشوند.
شرایط لازم
- شرکت باید بهصورت قانونی ثبتشده و در قالب سهامی خاص، مسئولیت محدود یا تضامنی فعالیت کند.
- تأییدیه دانش بنیان بودن شرکت از معاونت علمی دریافت شده باشد.
- فعالیت شرکت در حوزههای فناورانه و دارای ارزش افزوده بالا باشد.
- محصولات یا خدمات تولیدی باید نوآورانه و قابل ارزیابی فنی باشند.
- شرکت موظف است اظهارنامه مالیاتی سالانه خود را در موعد مقرر ارسال کند.
مدارک مورد نیاز
- تصویر اساسنامه و روزنامه رسمی شرکت
- آخرین اظهارنامه مالیاتی ارسالشده
- مدارک مربوط به تأییدیه دانش بنیان
- لیست بیمه کارکنان و مدارک مربوط به حقوق و دستمزد
- مستندات مربوط به تحقیق و توسعه (R&D) و قراردادهای مرتبط با محصولات دانش بنیان
داشتن این مدارک، شرط اصلی برای دریافت یا تمدید معافیت مالیاتی است. شرکتهایی که مدارک ناقص یا غیرمعتبر ارائه دهند، از فهرست مشمولان حذف خواهند شد.
فرآیند دریافت و تمدید معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان
برای استفاده از معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان، شرکتها باید یک مسیر مشخص و رسمی را طی کنند. این فرآیند هر سال تکرار میشود و نتایج آن به سازمان امور مالیاتی اعلام میگردد.
مراحل اصلی دریافت معافیت
- ثبت شرکت در سامانه دانش بنیان: شرکت ابتدا باید در سامانه «daneshbonyan.isti.ir» اطلاعات خود، محصولات و نامهای تجاری را ثبت کند.
- ارزیابی محصولات: کارشناسان معاونت علمی محصولات را از نظر سطح فناوری و ارتباط با حوزههای دانش بنیان بررسی میکنند.
- تأیید نهایی شرکت: پس از تأیید محصولات، نام شرکت در فهرست شرکتهای مشمول معافیت قرار میگیرد.
- اعلام به سازمان امور مالیاتی: اسامی شرکتها و محصولات تأییدشده به اداره مالیات ارسال میشود تا معافیت در سیستم مالیاتی اعمال گردد.
- تمدید سالانه: چون اعتبار هر تأییدیه فقط برای یک سال مالی است، شرکت باید هر سال دوباره فرآیند ارزیابی را انجام دهد.
عدم ارسال بهموقع مدارک یا اظهارنامه، میتواند باعث لغو معافیت یا جریمه مالیاتی شود. بنابراین انجام درست و دقیق این مراحل اهمیت زیادی دارد.
برای طی این فرآیند بدون خطا و اطمینان از ثبت صحیح اطلاعات، میتوانید از تجربهی یک شرکت خدمات حسابداری و مالیاتی حرفهای کمک بگیرید.
تیم مدبران تهران با سالها تجربه در امور مالیاتی و دانش بنیان، آماده است تا تمام مراحل ثبت، ارزیابی و تمدید معافیت مالیاتی شرکت شما را بهصورت کامل انجام دهد.
ما حساب میکنیم،
شما رشد کنید…
برای اطلاع از هزینه و مشاوره همین حالا تماس بگیرید:
ما حساب میکنیم، شما رشد کنید…
برای اطلاع از هزینه و مشاوره همین حالا تماس بگیرید:
معافیت مالیاتی شرکتهای مستقر در پارک علم و فناوری
شرکتهایی که در پارکهای علم و فناوری مستقر هستند، علاوه بر مزایای عمومی دانش بنیانها، از معافیتهای ویژهتری نیز برخوردارند. هدف از این حمایت، تشویق شرکتها به حضور در محیطهای فناورانه و تقویت همکاری میان صنعت و دانشگاه است.
طبق ماده ۹ قانون حمایت از شرکتهای دانش بنیان و بخشنامههای سازمان امور مالیاتی، این شرکتها میتوانند تا ۲۰ سال از پرداخت مالیات بر درآمد فعالیتهای دانش بنیان خود معاف باشند.
در جدول زیر، تفاوت میان شرکتهای مستقر و غیرمستقر در پارک علم و فناوری را میبینید:
| نوع شرکت | مدت معافیت مالیاتی | محدوده معافیت | نهاد ارزیاب و ناظر |
| شرکتهای دانش بنیان مستقر در پارک علم و فناوری | تا ۲۰ سال | درآمد حاصل از فعالیتهای فناورانه و دانش بنیان | مدیریت پارک + سازمان امور مالیاتی |
| شرکتهای دانش بنیان خارج از پارک علم و فناوری | تا ۱۵ سال | درآمدهای ناشی از محصولات تأییدشده در معاونت علمی | معاونت علمی ریاستجمهوری |
همچنین، مستقر بودن در پارک به شرکتها کمک میکند از مزایای دیگری مانند معافیت از عوارض شهرداری، تسهیلات گمرکی و تخفیف بیمهای نیز استفاده کنند.
در نهایت، اگر قصد دارید از مزایای مالیاتی پارکهای علم و فناوری بهرهمند شوید، بهتر است قبل از ثبتنام یا جابهجایی شرکت، با مشاوران مالیاتی مجرب مشورت کنید تا مسیر قانونی را بدون اشتباه طی کنید.
بیمه و مالیات شرکتهای دانش بنیان؛ الزامات قانونی
علاوه بر معافیتهای مالیاتی، دولت برای حمایت از شرکتهای دانش بنیان، در زمینهی بیمه نیز تسهیلاتی در نظر گرفته است. هدف از این طرحها، کاهش هزینههای جانبی کارفرمایان و تقویت بخش تحقیق و توسعه است.
بر اساس تفاهمنامه میان معاونت علمی ریاستجمهوری و سازمان تأمین اجتماعی، قراردادهای مرتبط با تولید کالاها و خدمات دانش بنیان از پرداخت بخشی از حق بیمه معاف هستند. بهویژه در حوزههای تحقیقاتی و مهندسی، این معافیتها به شکل قابل توجهی هزینهها را کاهش میدهند.
در جدول زیر، تفاوت میان تعهدات بیمه و مالیات برای شرکتهای دانش بنیان خلاصه شده است:
| نوع پرداخت | وضعیت در شرکتهای دانش بنیان | توضیحات |
| مالیات بر عملکرد | معاف تا ۱۵ سال | در صورت تأیید محصولات توسط معاونت علمی |
| مالیات بر ارزش افزوده | معاف در برخی کالاها و خدمات تخصصی | باید در فهرست رسمی محصولات دانش بنیان باشد |
| مالیات بر حقوق کارکنان پژوهشی | معاف برای شرکتهای مستقر در پارک علم و فناوری | مخصوص نیروهای تحقیقاتی و مهندسی |
| حق بیمه قراردادها | تخفیف یا معافیت در پروژههای دانش بنیان | طبق بخشنامه سازمان تأمین اجتماعی |
بنابراین، آگاهی دقیق از نوع معافیتها و رعایت قوانین بیمهای میتواند تأثیر زیادی در مدیریت مالی شرکت داشته باشد. اگر میخواهید از این مزایا بهصورت کامل استفاده کنید، کارشناسان مدبران تهران در بخش مشاوره مالیاتی و بیمهای میتوانند راهنماییتان کنند تا هیچ فرصتی از دست نرود.
سقف ریالی معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان در سال ۱۴۰۳
در سال ۱۴۰۳، سازمان امور مالیاتی سقف مشخصی برای میزان معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان تعیین نکرده است. به همین دلیل، این شرکتها میتوانند تا زمانی که درآمدشان از محل فعالیتهای دانش بنیان باشد، از معافیت کامل مالیاتی برخوردار شوند.
با این حال، شرط اصلی استفاده از این معافیت آن است که تمام درآمد شرکت از فروش کالا یا خدمات دانش بنیان تأییدشده بهدست آمده باشد. اگر بخشی از درآمد از فعالیتهای دیگر مثل خدمات عمومی یا بازرگانی حاصل شود، آن بخش باید مشمول مالیات شود.
همچنین طبق قانون، شرکتها موظفاند بخشی از درآمد معافشده خود را صرف تحقیق و توسعه یا افزایش سرمایه کنند تا هدف اصلی قانون یعنی رشد نوآوری محقق شود.
بهطور خلاصه، در سال ۱۴۰۳ همچنان شرکتهای دانش بنیان در صورت فعالیت واقعی در حوزه فناوری، از معافیت کامل و بدون سقف ریالی برخوردار خواهند بود.
اشتباهات رایج شرکتهای دانش بنیان در ثبت مالیات و اظهارنامه
با وجود مزایای فراوان معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان، اشتباه در اجرای مقررات میتواند باعث از دست رفتن این معافیت شود. بسیاری از شرکتها به دلیل ناآگاهی یا سهلانگاری، دچار خطاهای تکراری میشوند که گاهی منجر به جریمههای سنگین هم میشود.
برخی از مهمترین اشتباهات عبارتاند از:
- عدم ارسال اظهارنامه در موعد مقرر: حتی شرکتهای معاف باید اظهارنامه سالانه را ارسال کنند؛ عدم ارسال بهموقع باعث لغو معافیت میشود.
- ثبت درآمدهای غیردانش بنیان بهعنوان درآمد معاف: فقط درآمد حاصل از محصولات و خدمات تأییدشده شامل معافیت است.
- فراموشی تمدید سالانه تأییدیه دانش بنیان: تأییدیه شرکت فقط یک سال اعتبار دارد و باید تمدید شود.
- ارائه مستندات ناقص به سازمان مالیاتی: نبود مدارک فروش یا گزارش تحقیقوتوسعه ممکن است باعث رد درخواست معافیت شود.
- بیتوجهی به تفکیک حسابداری پروژهها: نداشتن تفکیک مالی میان فعالیتهای دانش بنیان و سایر پروژهها از رایجترین خطاست.
برای جلوگیری از این مشکلات، بهتر است حسابداری و امور مالیاتی شرکت توسط متخصصانی انجام شود که با قوانین دانش بنیان آشنایی کامل دارند.
تیم مدبران تهران با تجربه در حوزهی خدمات حسابداری و مالیاتی شرکتهای دانش بنیان میتواند تمامی مراحل تنظیم اظهارنامه و مستندسازی را برای شما انجام دهد تا هیچ امتیازی از دست نرود.
لیست شرکتهای دانش بنیان معاف از مالیات
فهرست رسمی شرکتهای دانش بنیانی که از معافیت مالیاتی برخوردار هستند، هر سال توسط معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاستجمهوری منتشر میشود. این فهرست شامل نام شرکتها، نوع فعالیت، سطح فناوری و تاریخ اعتبار تأییدیه است.
برای مشاهده این فهرست باید وارد سایت رسمی مرکز شرکتها و مؤسسات دانش بنیان به آدرس daneshbonyan.isti.ir شوید و از بخش «جستجوی شرکتها» نام شرکت یا شناسه ملی خود را وارد کنید.
در این سامانه، وضعیت تأیید شرکت، نوع دانش بنیان (نوپا، نوآور یا فناور) و تاریخ پایان اعتبار آن مشخص شده است.
اگر نام شرکت در این فهرست نباشد یا تأییدیه آن منقضی شده باشد، شرکت از معافیت مالیاتی سال مربوطه محروم میشود و باید مالیات خود را طبق قانون پرداخت کند.
برای اطمینان از وضعیت فعلی شرکت و بررسی شرایط تمدید یا بازگشت به فهرست معافان، میتوانید از کارشناسان مدبران تهران در حوزهی مشاوره مالیاتی شرکتهای دانش بنیان کمک بگیرید تا مسیر اداری و مالیاتی شما بهدرستی انجام شود.
جمعبندی
قانون معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان یکی از مهمترین ابزارهای حمایتی دولت برای رشد نوآوری و فناوری در کشور است. شرکتهایی که فعالیتهای آنها در حوزههای تحقیق، توسعه، تولید یا تجاریسازی محصولات دانش بنیان قرار دارد، میتوانند تا ۱۵ سال از پرداخت مالیات بر عملکرد خود معاف شوند.
البته این معافیت تنها شامل درآمدهای واقعی حاصل از فعالیتهای دانش بنیان است و شرکتها باید هر سال تأییدیه خود را تمدید کرده و اظهارنامه مالیاتیشان را بهموقع ارسال کنند. در غیر این صورت، از فهرست شرکتهای مشمول معافیت حذف خواهند شد.
اگر قصد دارید از این معافیتها استفاده کنید یا در فرآیند ارزیابی و ارسال مدارک دچار مشکل شدهاید، بهتر است از خدمات متخصصان این حوزه کمک بگیرید.
تیم مدبران تهران با سالها تجربه در زمینهی مشاوره مالیاتی، تنظیم اظهارنامه و امور حسابداری شرکتهای دانش بنیان، همراه شماست تا بدون دغدغه از تمام مزایای قانونی بهرهمند شوید.
موسسه خدمات حسابداری و مالیاتی مدبران تهران
سوالات متداول
- معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان چند ساله است؟
مطابق قانون حمایت از شرکتها و مؤسسات دانش بنیان، شرکتهایی که تأییدیه معتبر داشته باشند، میتوانند تا ۱۵ سال از پرداخت مالیات بر درآمد معاف شوند. البته این مدت برای شرکتهای مستقر در پارکهای علم و فناوری تا ۲۰ سال قابل تمدید است. توجه کنید که اعتبار معافیت بهصورت سالانه بررسی و تمدید میشود.
- آیا معافیت مالیات بر ارزش افزوده شامل همه شرکتهای دانش بنیان میشود؟
خیر. تنها شرکتهایی که کالا یا خدماتشان در فهرست محصولات معاف از مالیات بر ارزش افزوده قرار داشته باشد، میتوانند از این معافیت استفاده کنند. سایر شرکتهای دانش بنیان موظفاند مالیات بر ارزش افزوده را پرداخت و در اظهارنامه مربوطه درج کنند.
- شرکتهای نوع ۲ چه تفاوتی با سایر انواع دارند؟
شرکتهای دانش بنیان نوع ۲ معمولاً سطح فناوری و پیچیدگی فنی پایینتری نسبت به نوع ۱ دارند. با این حال، اگر محصولات آنها مورد تأیید معاونت علمی قرار گیرد، میتوانند از معافیت مالیاتی دهساله بهرهمند شوند. شرط اصلی، فعالیت مستمر در حوزههای فناورانه و ثبت رسمی در سامانه شرکتهای دانش بنیان است.
- آیا شرکتهای مستقر در پارک علم و فناوری معافیت کامل دارند؟
بله، شرکتهای مستقر در پارکهای علم و فناوری از معافیت کامل مالیاتی تا ۲۰ سال برخوردار هستند. این شرکتها به دلیل استقرار در پارک و نظارت مستقیم مدیریت آن، از مزایای بیشتری نسبت به شرکتهای خارج از پارک بهرهمند میشوند.
- نحوه دریافت تاییدیه دانش بنیان برای بهرهمندی از معافیت چیست؟
برای دریافت تأییدیه، باید ابتدا در سامانه رسمی شرکتها و مؤسسات دانش بنیان به نشانی daneshbonyan.isti.ir ثبتنام کنید، اطلاعات شرکت و محصولات خود را وارد کرده و مدارک فنی و مالی لازم را ارسال نمایید. پس از ارزیابی توسط کارشناسان معاونت علمی، در صورت تأیید، شرکت شما در فهرست شرکتهای دانش بنیان قرار میگیرد و امکان استفاده از معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان را خواهد داشت.




